W dzisiejszym wpisie omówiona zostanie kwestia tzw. dobrowolnego umorzenie udziałów w spółce z o.o.
Zdarza się, że wspólnik nie widzi sensu swojego bytu w spółce i nie chce już uczestniczyć w jej działalności. W jaki więc sposób wspólnik może opuścić spółkę?
Zakładając brak konfliktu między wspólnikami, wspólnik może opuścić spółkę poprzez sprzedaż udziałów samej spółce w celu ich umorzenia.
Należy jednak zaznaczyć, że udziały w spółce można umorzyć tylko wtedy, gdy umowa spółki na to pozwala. Art. 199 § 1 Kodeksu spółek handlowych stanowi wyraźnie, że udział może być umorzony, jeżeli umowa spółki tak stanowi. Jeśli więc umowa spółki wprost nie pozwala na umorzenie udziałów lub też milczy na temat kwestii umorzenia udziałów, to aby umorzyć udziały należy najpierw dokonać zmiany umowy spółki w tym zakresie.
Zakładając, że umowa spółki zezwala na umorzenie udziałów, istotnym jest jak to formalnie zrobić. Otóż, z odpowiedzią na to pytanie przychodzi art. 199 § 2 Kodeksu spółek handlowych, który stanowi, że umorzenie następuje w drodze uchwały zgromadzenia wspólników spółki z o.o. Aby więc wspólnik mógł opuścić spółkę w tym trybie potrzebna jest uchwała wspólników.
Następnie między wspólnikiem opuszczającym spółkę a spółką zawierana jest umowa nabycia udziałów.
Wskutek tej umowy, spółka staje się właścicielem udziałów występującego wspólnika właśnie po to by dokonaćumorzenia tych udziałów.
Umorzenie to następuje albo poprzez obniżenie kapitału zakładowego spółki albo z czystego zysku, wtedy kapitał zakładowy pozostanie bez zmian. Umorzenie udziału nie musi więc wiązać się z obniżeniem kapitału zakładowego spółki.
Na koniec, odnosząc się do kwestii podatkowych, warto wskazać, że umorzenie udziałów jest obojętne podatkowo dla samej spółki z o.o., natomiast po stronie wspólnika występującego ze spółki, znaczenie ma czy zbycie udziałów następuje za wynagrodzeniem czy też jest to „zbycie” nieodpłatne. W pierwszym przypadku u wspólnika, powstanie bowiem obowiązek podatkowy na gruncie podatku dochodowego.